New Page 1
Anasayfa  İletişim   Diplomat Magazine
New Page 1

 

VERİMLİ TOPRAKLAR
BAHR EL GAZAL
BÖLGESİ
 

Bahr el Gazal, Güney Sudan’ın kuzey-batısında tarihî ve verimli toprakların oluşturduğu geniş bir alan. Adını, bölgeyi sulayan “Bahr el Gazal” nehrinden almış. 716 km uzunluğundaki nehir, Beyaz Nil nehrine dökülüyor.

 

 

Güney Sudan’ın Bahr el Gazal bölgesi, ülkedeki 10 eyaletten 4’ünü içeren geniş bir bölge. “Batı Bahr el Gazal”, Kuzey Bahr el Gazal”, “Warrap” ve “Lakes” yani “Göller” ismini taşıyan eyaletler bu bölgeyi oluşturuyor. Bölgenin batısında Merkezi Afrika Cumhuriyeti, kuzeyinde ise Sudan var. Güneyinde Ekvatorya bölgesi, doğusunda da yukarı Nil havzası yer alıyor.

Bahr el Gazal, adını aynı adı taşıyan ve bütün bölgeyi sulayan nehirden almış. Arapçada Bahr el Gazal, “Ceylanlar Denizi” anlamına geliyor. Gerçekten de, buralarda her an ceylanlarla; hatta zürafalarla veya zebralarla karşılaşabilirsiniz. Zaten burası modern hayatın gerilimli ve telaşlı ortamını tümüyle unutabileceğiniz, doğal yaşamın egemen olduğu kırsal bir alan.

Zürafa şehir: Wau

“Batı Bahr el Gazal” eyaletinin merkezi olan Wau, aynı zamanda ülkenin en kalabalık ikinci şehri. Yaklaşık 140,000 nüfusun yaşadığı Wau şehrinin planı yeniden tasarlanma aşamasında. Plana göre, şehre havadan bakıldığında zürafa biçiminde bir yerleşim bölgesi görülecek. Bu ilginç şehir planlamasının 20 yıl içinde gerçekleşmiş olacağı söyleniyor.

Türkçede “Uau” şeklinde telâffuz edilmesi gereken Wau, ülkedeki en büyük etnik grup olan Dinka kabilesinin de yoğun olduğu bir şehir. Demiryolu hattı üzerinde önemli bir istasyon olan Wau, aynı zamanda bir havaalanına da sahip. Ayrıca ülkedeki önemli karayolu hatlarından 5’i buradan geçiyor. Bu durum Wau’yu büyük bir ulaşım merkezi haline getirmiş. Bu nedenle, şehirde canlı bir ticarî yaşam fark ediliyor. Sokaklar satıcıların istilâsına uğramış gibi. Her türlü malzemeyi bulabileceğiniz bu curcunada en göz alıcı ürünler capcanlı desenleriyle kırmızı ağırlıklı rengârenk kumaşlar ve giysiler.

Wau, aynı zamanda bir üniversite şehri. “Bahr el Gazal Üniversitesi”nin yanında, “Güney Sudan Katolik Üniversitesi”nin ikinci kampüsü de burada bulunuyor.

Aweil

“Batı Bahr el Gazal”ın komşusu olan “Kuzey Bahr el Gazal” eyaletinin merkezi, Aweil, iki nehrin, yani Lol ve Pongo nehirlerinin birleştiği noktada yer alıyor. Aweil şehrinin, yağmur mevsimine göre değişkenlik gösteren bir nüfus yapısı var. Normal zamanlarda 40,000 civarında olan nüfus, yağmur mevsiminde, olası sel baskınlarından kaçınmak için civar kasabalardan gelen göçmen halk nedeniyle 100,000’e yaklaşıyormuş.

Aweil şehri demiryolu ile Wau’ya, uçakla da başkent Juba’ya bağlanabiliyor. Küçük de olsa, Aweil havaalanı bölge için çok önemli. Hastane sayısının çok yetersiz olduğu Güney Sudan’da, ülkenin en iyi 3 hastanesinden birinin de yine Aweil’de bulunduğunu belirtelim.

Aweil’de halkın çoğunluğu hristiyan, ya da animist. En çok yerli Nuer-Dinka dili konuşuluyor. 1980 yılından bağımsızlık ilânına kadar, bölgede Hartum’a bağlı Müslüman milislerle yerli gruplar arasında sürekli çatışmalar yaşanmış. Tabii, bu çatışmaların bir başka nedeninin de bölgenin zengin petrol rezervlerine ve su kaynaklarına sahip olmasından kaynaklandığı gözden kaçmıyor.

Göller ve Warrap

“Lakes”, yani “Göller” adını taşıyan eyalet, Güney Sudan’ın tam ortasında yer alıyor. Burası, başka bir ülkeyle sınırı olmayan tek eyalet. “Lakes”in merkezi olan Rumbek, iç savaşa son veren 2005 barış anlaşmasından sonra, birkaç aylığına Güney Sudan’ın başkentliğini yapmış.

Rumbek’in merkezi sayılan “Özgürlük meydanı” (Freedom Square) hayli geniş bir alan. Şehirdeki bütün törenler ve kutlamalar burada yapılıyor. Tabii, mitingler ve gösteriler de. Zaman zaman futbol ya da basketbol karşılaşmalarına da sahne olan meydan, günlük hayatta ise halkın buluşma noktası.

Rumbek’in nüfusu 35,000 civarında. Şehirdeki önemli binaların çoğunu, Eyalet Yönetim Merkezi, ya da Belediye gibi resmi binalar oluşturuyor. Güney Sudan Merkez Bankası’nın da burada kurulması plânlanıyor. Zaten bazı ticari bankaların da şehirde şubeleri var. Rumbek Üniversitesi ise, Güney Sudan’daki 4 kamu üniversitesinden biri.

Bahr el Gazal bölgesindeki dördüncü eyalet ise “Warrap”. Bazı belgelerde “Warab” şeklinde de yazıldığı görülüyor. Warrap’ın merkezi olan “Kuajok” şehri Jur nehri kıyılarına kurulmuş. Başkent Juba’ya uzaklığı 690 km. Kuajok’a 34 km uzaklıktaki Gogrial kasabası da yörede görülmesi gereken yerlerden.

Warrap eyaleti, çok sayıda ünlü ve başarılı Güney Sudanlının doğum yeri olmakla da tanınıyor. Cumhurbaşkanı Salva Kiir Mayardit, dünyaca ünlü basketbolcu Manute Bol ve uluslararası top model Alek Wek Warrap’ta doğan ünlüler listesinde yer alıyorlar.

Abyei

Warrap eyaletinin kuzeyinde, henüz Sudan ve Güney Sudan arasında tartışmalı bir bölge olan Abyei yer alıyor. Aslında, Abyei, Warrap eyaletine bağlı bir il. Abyei’nin çok büyük ekonomik değeri var, çünkü hem önemli bir petrol rezervine sahip, hem de Kiir nehriyle sulanan topraklarının tarımsal potansiyeli çok fazla. Abyei’nin nüfusu 75,000 civarında.

 

SAYFA GÖRÜNÜMÜ >>

Geri

Anasayfa

New Page 1