New Page 1
Anasayfa  İletişim   Diplomat Magazine

New Page 1

New Page 1
 

HIRVATLARDAN DÜNYAYA ARMAĞAN KRAVAT ...ve diğerleri

 
Yaratıcı bir toplum olan Hırvatlar, tarih boyunca bir çok buluşa imza atmışlar. Tüm dünyada yüzyıllardır kullanılan bu buluşlardan çoğu hala günlük yaşamın içinde ama, yaratıcısının bir Hırvat olduğunu bilen yok
 
Kravat, 17. yüzyıldan beri şık bir erkek kıyafetinin vazgeçilmez parçası. Zaman zaman küçük şekil değişikliklerine uğramış olsa da, günümüzde de yaygın giyim aksesuarı olduğu kesin.
 
Kravat, bir Hırvat icadı. Zaten kelime olarak da Hırvat anlamına geliyor. 1630’lu yıllarda, o zamanki Fransa Kralı XIII. Louis, Hırvat paralı askerlerden oluşan bir süvari birliği kurmuş. Bu birliğin askerleri de, kendilerini diğer birliklerden ayırt etmek için, boyunlarına bir eşarp bağlamaya başlamışlar. Halk, boynunda düğümlenmiş bir eşarp taşıyan bu askerleri görünce, onların “Croate”, yani Hırvat olduklarını kolayca anlıyormuş. Zaman ilerledikçe, “Croate” kelimesi “Cravate” haline dönüşmüş ve Hırvat olmayanların da boyunlarına düğümledikleri yaygın bir şıklık simgesi olmuş.
 
Asma köprü ve Paraşüt
 
Faust Vrancic, 1551 yılında Sibenik’te doğmuş. 16. ve 17. yüzyılın en büyük teknisyeni sayılıyor. Ona “Hırvatların Leonardo da Vinci’si” diyenler de var. “Machinae novae” adlı eserinde, kendi çağında üretilmesi mümkün olmayan bir çok yeni fikir ve projeyi ortaya koymuş. Örneğin, planlarını çizmiş olduğu asma köprüler ancak daha sonraki yüzyıllarda gerçekleşebilmiş. Paraşütü de ilk kez Vrancic düşünmüş. Çizdiği planda, paraşütçüyü “Homo volans” (Uçan adam) olarak adlandırıyor.
 
Torpido
 
1568 Dubrovnik doğumlu Marin Getaldic zamanının en büyük fen bilimcilerinden. Cebirin geometride kullanılmasının temellerini atmış. Bizzat yapmış olduğu, 66cm çapındakı parabolik ayna, bugün Londra Denizcilik Müzesinde. Getaldic, 1606 yılında, Dubrovnik Cumhuriyeti Büyükelçisi olarak, İstanbul’da görev yapmış.
 
Ivan Lupis Vukic, Peljesac’ta doğmuş (1813). Avusturya Donanmasında Albay rütbesine kadar yükselmiş. 1866 yılında, İngiliz  mühendis Robert Whitehead’in de yardımlarıyla, ilk torpido’yu üretmeyi başarmış. Aynı yıl, Rijeka’da torpido fabrikası kurulmuş.
 
Nikola Tesla ise hiç kuşkusuz zamanının en büyük mucitlerinden. 1856’da Smiljan’da doğan Tesla, 1884’de New York’a göç etmiş. Alternatif akımın nasıl nakledilebileceği o bulmuş. Elektromanyetik dalgalar üzerine ilk denemeleri yapan da yine o. 700’den fazla patentli icadın sahibi. Bu icatlardan onlarcası günümüzde yaygın olarak kullanılıyor. ABD’ye gittiğinde bir süre Thomas Edison ile de birlikte çalışmış.
 
Çikolata ve Dolmakalem Milka Trnina bir opera sanatçısı. 1863 doğumlu bu ünlü ve güzel sanatçının hayranları arasında büyük besteci Puccini de var. İsviçre’nin ünlü Suchard çikolata fabrikalarının sahibinin yeğeni Carl Russ- Suchard da güzel Milka’nın hayranları arasında. Carl Russ-Suchard’ın piyasaya sürdüğü dünyaca ünlü “Milka” çikolatalarına, sanatçıya duyduğu bu büyük hayranlık veya belki de gizli aşk nedeniyle bu ismi verdiği söyleniyor.
 
1871 doğumlu Slavoljub Penkala ise 20. yüzyıl başlarının belki de en büyük muciti. Mekanik, fizik, kimya, havacılık gibi alanlarda 70-80 buluşu var. Ama o bir kalemci olarak tanınıyor. Hani, tepesindeki düğmeye basınca ucu dışarıya çıkan, tekrar basınca içeriye giren tükenmez kalemler var ya, o mekanik kalemleri 1906 yılında icat eden kişi, Penkala. 1907 yılında da mürekkepli dolmakalemi icat edip patentini almış.
 
Parmak izi Ivan Vucetic, Hvar adasında, 1858 yılında doğmuş, 1884’de Arjantin’e göç etmiş. La Plata kentinde, Polis merkezinde görev almış. Parmak izi konusunda araştırmalar yapıp, bu izleri sınıflandıran ilk kişi o. Bu sınıflandırmaya “ikonofalangometri” adını vermiş.
 
David Schwarz ise Hırvat havacılığının öncülerinden. Zeplin türü balonların havacılıkta kullanılabileceğini ilk o düşünmüş. Bu buluşun testleri Alman ordusu tarafından yapılmış ve kabul edilmiş. Ancak, kısa bir süre sonra, Schwarz kalp krizi geçirip ölmüş. Daha sonra, Schwarz’ın dul eşi kocasının yaptığı planları, Kont Ferdinand von Zeppelin’e satıyor ve üretilen balonlara da “Zeplin” adı veriliyor.

 

SAYFA GÖRÜNÜMÜ >>

Geri

Anasayfa

New Page 1